Thị trường quặng sắt châu Á đã trải qua một loạt thay đổi mang tính cấu trúc trong năm 2025, tái định hình cách thức định giá, giao dịch và tiêu thụ hàng hóa đường biển — với những hệ quả kéo dài sang năm 2026.
Giá quặng sắt khởi đầu năm trong trạng thái chịu áp lực. Nguồn cung kỷ lục từ các nhà sản xuất lớn tại Úc, cùng với biên lợi nhuận luyện thép suy yếu dai dẳng tại các nhà máy Trung Quốc, đã kéo chỉ số Platts IODEX xuống mức thấp nhất năm là 92,75 USD/dmt CFR Trung Quốc vào ngày 18/6. Áp lực giảm giá còn gia tăng khi người mua áp mức chiết khấu mạnh hơn đối với quặng hàm lượng thấp, viện dẫn rủi ro về hiệu suất nguyên liệu trước thời điểm giao hàng.
Tuy nhiên, thị trường thể hiện khả năng phục hồi đáng chú ý. Khi giá than luyện cốc và coke tại Trung Quốc giảm ổn định trong tháng 6 và 7, biên lợi nhuận ngành thép cải thiện, nhu cầu quặng sắt hồi phục và giá tăng trở lại trong phần còn lại của năm. Tính chung năm 2025, IODEX đạt bình quân 102,37 USD/dmt — duy trì trên ngưỡng 100 USD/dmt, mức chi phí tham chiếu quan trọng đối với phần lớn nhà máy thép Trung Quốc.
Một trong những thay đổi mang tính cấu trúc sâu rộng nhất là việc toàn ngành chuyển sang cơ chế định giá theo chỉ số hàm lượng 61% Fe, thay thế chuẩn truyền thống 62% Fe. Từ cuối tháng 11/2025, gần như toàn bộ giao dịch giao ngay theo giá thả nổi đối với quặng fines trung cấp chủ lực của Úc đều được thực hiện theo chuẩn mới. Xu hướng này lan sang phân khúc quặng cục, khi BHP cung cấp đồng thời hai cơ chế định giá cho sản phẩm Newman Blend Lump — và thị trường đã nghiêng rõ rệt về chỉ số 61% Fe. Ngay cả phân khúc quặng hàm lượng thấp cũng nhanh chóng thích ứng, cho thấy mức độ chấp nhận rộng khắp đối với chuẩn định giá mới trên toàn bộ phổ chất lượng quặng.
Sự chuyển dịch này diễn ra song song với xu hướng mở rộng hợp đồng giá thả nổi. Năm 2025, giao dịch theo giá thả nổi chiếm 70% tổng số hợp đồng giao ngay đối với quặng fines đường biển, tăng từ 56% của năm trước. Quá trình chuyển đổi không diễn ra tuyến tính: trong quý II, các nhà sản xuất Úc từng ưu tiên hợp đồng giá cố định khi các thông số quặng điều chỉnh được đưa ra thị trường, nhằm xác lập giá trị lô hàng trong bối cảnh bất định. Tuy nhiên, khi các thương hiệu quặng định vị lại tương quan với chỉ số mới vào cuối năm, cơ chế giá thả nổi đã tái lập vai trò chuẩn mực thị trường.
Khối lượng giao dịch được báo cáo tăng mạnh, với thương mại quặng sắt đường biển tăng 31% so với cùng kỳ, vượt 170 triệu tấn. Tuy vậy, cấu trúc giao dịch thay đổi đáng kể trong quý IV, sau khi Trung Quốc áp dụng các biện pháp hạn chế không chính thức đối với việc mua Jimblebar Fines của BHP từ tháng 9 và Jinbao Fines từ tháng 11. Giao dịch qua nền tảng đấu thầu mở sụt giảm 78% theo quý do các bên tham gia Trung Quốc rút lui, trong khi giao dịch song phương tăng 26%, phản ánh xu hướng chuyển sang kênh mua hàng ít minh bạch hơn.
Thị trường quặng tại cảng ở Trung Quốc hấp thụ phần lớn nhu cầu phát sinh, khi các nhà máy ngày càng ưa chuộng chiến lược mua “ăn đong” với khối lượng nhỏ thay vì cam kết đường biển quy mô lớn. Phần bù giá quặng tồn kho tại cảng so với hàng đường biển theo đó mở rộng, đạt 3,90 USD/dmt vào tháng 1/2026 — mức chênh cao nhất kể từ giữa năm 2024. Việc siết chặt quy định thời hạn lưu kho miễn phí tại cảng, từ 90 ngày xuống còn 30 ngày kể từ năm 2026, nhiều khả năng sẽ duy trì mức premium cao do chi phí nắm giữ tồn kho gia tăng.
Triển vọng phía trước, các nhà phân tích của S&P Global dự báo giá quặng sắt sẽ duy trì nền tảng vững trong nửa đầu năm 2026, một phần do tiến độ tăng công suất của dự án Simandou tại Guinea — nguồn cung được kỳ vọng gây xáo trộn thị trường — đang chậm hơn dự báo, với xuất khẩu năm 2026 chỉ khoảng 15–20 triệu tấn. Tóm lại, thị trường hiện được cân bằng mong manh giữa các dịch chuyển nguồn cung mang tính cấu trúc và động lực nhu cầu đang biến đổi của Trung Quốc.
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Thị trường hàng hóa phái sinh là nơi giao dịch các hợp đồng dựa trên giá trị của các loại hàng hóa cơ bản như nông sản, năng lượng, kim loại, và nguyên liệu công nghiệp. Đây là công cụ giúp doanh nghiệp và nhà đầu tư quản lý rủi ro biến động giá, đồng thời tạo cơ hội sinh lời từ sự chênh lệch giá trong tương lai. Với sự phát triển của công nghệ và hội nhập kinh tế, thị trường này ngày càng thu hút sự quan tâm nhờ tính thanh khoản cao và khả năng đa dạng hóa danh mục đầu tư. NĐT quan tâm liên hệ với tôi cũng như tham gia nhóm cộng đồng qua thông tin trên trang cá nhân.
***Tư vấn đầu tư hàng hoá thông qua Sở giao dịch Hàng hoá Việt Nam (MXV)***
- Hợp pháp - Minh Bạch - Thanh khoản cao tiêu chuẩn quốc tế
- Mua bán 2 chiều LONG SHORT - Giao dịch T0 - Đòn bẩy 20 lần không lãi vay Margin - Liên thông 52 quốc gia
- Mobile/ z.a.lo: 0867 091 553 ( Để tham gia room )
- Link nhóm zalo tin tức hàng hóa phái sinh: https://zalo.me/g/tdoxrn656
Thị trường quặng sắt: Những dịch chuyển cấu trúc định hình năm 2025
14:46 28/02/2026