Có một nghịch lý mà nhiều người lần đầu làm sếp thường gặp phải: Họ nghĩ rằng chức danh mang lại quyền lực, và vì thế mọi người sẽ tự động đi theo mình.
Nhưng thực tế thì khác xa!
Cái mà bạn nhận được khi có chức danh là một vị trí trong sơ đồ tổ chức, nhưng cái bạn cần để thực sự là một lãnh đạo là sự tôn trọng và niềm tin từ đội ngũ ngoài đời thực.
Không thể ra lệnh cho người khác phải follow mình, mà bạn phải làm sao để họ muốn follow bạn.
CHỨC DANH KHÔNG LÀM NÊN LÃNH ĐẠO
Cứ tưởng tượng bạn là huấn luyện viên mới của một đội bóng.
Cầu thủ nhìn bạn, nhưng họ không tự nhiên kính trọng bạn. Họ chờ xem bạn có thực sự hiểu chiến thuật không, có giúp họ chơi tốt hơn không, có đáng để họ tin tưởng không.
Nếu bạn chỉ đứng ngoài sân quát tháo mà không có chiến lược rõ ràng, không giúp đội bóng tiến bộ, thì dù bạn có chức danh huấn luyện viên, không ai thực sự xem bạn là lãnh đạo.
Doanh nghiệp cũng vậy. Một tổ chức mạnh không phải là nơi ai cũng có quyền làm theo ý mình, mà là nơi mọi người hiểu rõ vai trò của mình và phối hợp nhịp nhàng để cùng tiến về một hướng.
Bạn có thể được trao chức vụ, nhưng bạn phải tự giành lấy sự tín nhiệm.
LỖI THƯỜNG GẶP Ở NHỮNG NGƯỜI MỚI LÊN LÀM SẾP
Nghĩ rằng chức danh sẽ khiến mọi người tự động tôn trọng
Sự tôn trọng không đến từ vị trí trên danh thiếp, mà đến từ năng lực & cách bạn đối xử với đội nhóm. Nếu bạn là sếp nhưng không biết giúp đội ngũ phát triển, họ chỉ tuân theo bạn vì nghĩa vụ, không phải vì họ thực sự muốn.
Ra quyết định mà không lắng nghe
Một số người nghĩ rằng làm sếp nghĩa là mình phải biết hết, không thể sai, phải có câu trả lời cho mọi thứ. Nhưng sự thật là: Một người lãnh đạo giỏi không phải người có tất cả câu trả lời, mà là người biết đặt đúng câu hỏi.
Dùng quyền lực thay vì gây ảnh hưởng
Bạn có thể ép nhân viên làm theo, nhưng bạn không thể ép họ cống hiến hết mình. Những sếp giỏi không phải là người “ra lệnh” giỏi, mà là người truyền cảm hứng giỏi.
Bài học: Làm sếp không có nghĩa là bạn đã là lãnh đạo. Lãnh đạo là một hành trình, không phải một chức danh.
VẬY, BẠN CẦN GÌ ĐỂ ĐƯỢC FOLLOW THẬT SỰ?
Tạo giá trị cho đội nhóm
Đội ngũ sẽ follow bạn nếu họ thấy bạn giúp họ phát triển, giúp họ đạt được mục tiêu tốt hơn. Nếu bạn chỉ chăm chăm vào quyền lực mà không tạo giá trị, nhân viên chỉ đi theo bạn vì lương, không phải vì niềm tin.
Lắng nghe & điều chỉnh
Một sếp giỏi không phải người nói nhiều nhất trong phòng họp – mà là người lắng nghe giỏi nhất. Hãy học cách hiểu đội ngũ của mình trước khi mong họ hiểu bạn.
Làm gương trước khi yêu cầu người khác làm theo
Muốn đội nhóm làm việc trách nhiệm? Hãy là người có trách nhiệm trước. Muốn nhân viên cống hiến? Hãy cho họ thấy bạn sẵn sàng đi đầu.
Case Study:
1. Satya Nadella & Microsoft
Khi Satya Nadella lên làm CEO Microsoft vào năm 2014, ông không tìm cách củng cố quyền lực của CEO, mà tập trung thay đổi văn hóa từ bên trong.
Ông không dùng chức danh để yêu cầu sự tôn trọng, mà chứng minh năng lực bằng cách lắng nghe và cải tổ Microsoft từ một công ty cứng nhắc sang một tổ chức đổi mới liên tục.
Ông không bắt nhân viên phải làm theo, mà ông tạo ra một môi trường nơi họ muốn đóng góp nhiều hơn.
Kết quả?
Microsoft từ một công ty đang chững lại trở thành một trong những tập đoàn công nghệ giá trị nhất thế giới.
Nadella không chỉ thay đổi chiến lược sản phẩm, mà ông còn cải tổ lại văn hóa công ty, khuyến khích nhân viên giao tiếp cởi mở và chia sẻ ý tưởng mà không sợ bị từ chối. Điều này không chỉ tạo động lực mà còn giúp Microsoft xây dựng đội ngũ mạnh mẽ và sáng tạo hơn.
Bài học: Lãnh đạo không phải là ép người khác đi theo mình, mà là tạo ra một lý do đủ lớn để họ muốn đi theo.
2. Nguyễn Đức Tài & Thế Giới Di Động
Anh Tài không chỉ là người sáng lập Thế Giới Di Động mà ông còn là người xây dựng một văn hóa lãnh đạo mà ai cũng muốn follow.
Khi công ty mở rộng, ông không tự ra quyết định hết mà đặt niềm tin vào đội ngũ cấp trung, trao quyền để họ tự chủ.
Ông không quản lý nhân viên theo kiểu ép buộc, mà tạo ra môi trường để ai cũng muốn nỗ lực vì mục tiêu chung.
Ông không bảo nhân viên “hãy chăm sóc khách hàng tốt hơn”, ông làm gương, xây dựng hệ thống, và khiến điều đó trở thành văn hóa công ty.
Anh Tài đã xây dựng không chỉ một công ty mạnh, mà còn một văn hóa làm việc tôn trọng và chăm sóc khách hàng, điều này đã giúp Thế Giới Di Động luôn duy trì được vị thế dẫn đầu trong ngành bán lẻ di động tại Việt Nam.
Bài học: Một tổ chức mạnh không phải vì có một người lãnh đạo giỏi, mà vì có đủ người hiểu mình cần làm gì.
CÂU HỎI CHO BẠN
Bạn có đang thực sự được follow, hay chỉ đơn thuần đang có chức danh sếp?
Nếu không còn quyền ra lệnh, liệu bạn vẫn có thể xây dựng được đội ngũ gắn kết và cống hiến hết mình không?