Hoa Kỳ và Iran đã phát tín hiệu không cho thấy sẽ sớm kết thúc cuộc chiến, với Tổng thống Mỹ Donald Trump nói rằng cần phải hoàn thành công việc và Iran cảnh báo rằng thế giới nên sẵn sàng cho giá dầu ở mức 200 đô la một thùng sau khi tấn công các tàu chở dầu trong vùng biển Iraq và các tàu khác gần eo biển Hormuz quan trọng.
Cuộc chiến tranh bùng nổ sau các cuộc không kích phối hợp của Mỹ và Israel gần hai tuần trước cho đến nay đã khiến khoảng 2.000 người thiệt mạng , chủ yếu là người Iran và Lebanon, khi nó lan sang Lebanon và gây hỗn loạn cho thị trường năng lượng toàn cầu và giao thông vận tải.
Quỹ Nhi đồng Liên Hợp Quốc (UNICEF) cho biết hơn 1.100 trẻ em đã thiệt mạng hoặc bị thương.
Tại một cuộc mít tinh mang tính chất vận động tranh cử ở Kentucky trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11, trong đó đảng Cộng hòa của ông đang bị tụt hậu nghiêm trọng, Trump nói rằng Hoa Kỳ đã "thắng" cuộc chiến nhưng không muốn phải quay lại chiến trường cứ hai năm một lần .
"Chúng ta không muốn về sớm phải không?" ông nói hôm thứ Tư. "Chúng ta phải hoàn thành công việc."
Giá dầu, vốn đã tăng vọt lên gần 120 đô la một thùng vào đầu tuần trước khi ổn định trở lại quanh mức 90 đô la, đã tăng gần 5% vào thứ Tư và tiếp tục tăng trong phiên giao dịch châu Á hôm thứ Năm giữa những lo ngại mới về sự gián đoạn nguồn cung. Các chỉ số chứng khoán chính của Phố Wall đều giảm .
Bất chấp những gì Lầu Năm Góc mô tả là các cuộc không kích dữ dội nhất kể từ khi chiến tranh bắt đầu , Iran hôm thứ Tư đã tấn công các mục tiêu ở Israel và khắp Trung Đông, chứng tỏ nước này vẫn có thể phản công.
Các tàu chở đầy chất nổ của Iran dường như đã tấn công hai tàu chở nhiên liệu trong vùng biển Iraq, khiến chúng bốc cháy và một thành viên thủy thủ đoàn thiệt mạng sau khi các vật thể phóng trúng ba tàu khác trong vùng biển Vịnh Ba Tư, theo các công ty an ninh cảng, hàng hải và quản lý rủi ro.
"Điều này dường như đánh dấu một phản ứng trực tiếp và mạnh mẽ của Iran đối với thông báo đột ngột của IEA về việc giải phóng một lượng lớn dự trữ chiến lược nhằm mục đích hạ nhiệt giá dầu đang tăng vọt", Tony Sycamore, nhà phân tích tại IG, cho biết.
Cơ quan Năng lượng Quốc tế, bao gồm các quốc gia tiêu thụ dầu mỏ lớn, đã khuyến nghị giải phóng 400 triệu thùng dầu từ kho dự trữ chiến lược toàn cầu để giảm thiểu một trong những cú sốc dầu mỏ tồi tệ nhất kể từ những năm 1970, đây là sự can thiệp lớn nhất trong lịch sử.
Ông Trump nói rằng quyết định của IEA "sẽ làm giảm đáng kể giá dầu khi chúng ta chấm dứt mối đe dọa này đối với nước Mỹ và thế giới."
Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright cho biết Tổng thống Trump đã cho phép giải phóng 172 triệu thùng dầu từ Kho dự trữ dầu chiến lược của Mỹ bắt đầu từ tuần tới.
Cuộc chiến đã khiến các cảng và thành phố ở các quốc gia vùng Vịnh cũng như các mục tiêu ở Israel bị tấn công bằng máy bay không người lái và tên lửa từ Iran.
TUYẾN ĐƯỜNG VẬN CHUYỂN DẦU MỎ QUAN TRỌNG BỊ CHẶN
Cho đến nay vẫn chưa có dấu hiệu nào cho thấy tàu thuyền có thể an toàn đi qua eo biển Hormuz , tuyến đường thủy hiện đang bị phong tỏa dọc theo bờ biển Iran, vốn là tuyến đường vận chuyển khoảng một phần năm lượng dầu mỏ của thế giới.
Hôm thứ Tư, người phát ngôn quân đội Iran cho biết eo biển này "chắc chắn" nằm dưới sự kiểm soát của Iran và nhóm G7 gồm các quốc gia: Hoa Kỳ, Canada, Nhật Bản, Ý, Anh, Đức và Pháp, đã nhất trí xem xét phương án cung cấp tàu hộ tống để chúng có thể tự do di chuyển trong Vịnh.
Ông Trump nói rằng lực lượng Mỹ đã đánh chìm 58 tàu chiến Iran và Iran "gần như đã đến bước đường cùng".
Ông nói rằng Mỹ giờ đây sẽ "xem xét rất nghiêm túc" eo biển Hormuz, và nói thêm: "Eo biển đang trong tình trạng rất tốt. Chúng ta đã đánh chìm tất cả tàu thuyền của họ. Họ có một số tên lửa, nhưng không nhiều lắm."
Trước đó, ông Trump nói rằng các tàu "nên" đi qua eo biển, nhưng các nguồn tin cho biết Iran đã triển khai khoảng chục quả thủy lôi trong kênh, làm phức tạp thêm tình trạng phong tỏa.
ABC News cho biết Cục Điều tra Liên bang (FBI) đã cảnh báo về khả năng máy bay không người lái của Iran tấn công bờ biển phía Tây của Mỹ, mặc dù Trump nói ông không lo ngại rằng Iran có thể tiến hành các cuộc tấn công trên lãnh thổ Mỹ .
Bộ Ngoại giao Mỹ cũng cảnh báo rằng Iran và các nhóm dân quân liên kết có thể đang lên kế hoạch nhắm mục tiêu vào cơ sở hạ tầng dầu khí và năng lượng thuộc sở hữu của Mỹ tại Iraq, đồng thời cảnh báo rằng các nhóm dân quân này trước đây đã từng nhắm mục tiêu vào các khách sạn mà người Mỹ thường lui tới.
Các quan chức Mỹ và Israel cho biết mục tiêu của họ là chấm dứt khả năng triển khai lực lượng vượt biên giới của Iran và phá hủy chương trình hạt nhân của nước này. Một quan chức quân sự Israel cho biết quân đội nước này vẫn còn một danh sách dài các mục tiêu cần tấn công ở Iran, bao gồm các địa điểm liên quan đến tên lửa đạn đạo và hạt nhân.
Quân đội Mỹ đã yêu cầu người Iran tránh xa các cảng có cơ sở hải quân Iran, điều này đã khiến quân đội Iran cảnh báo rằng nếu các cảng này bị đe dọa, các trung tâm kinh tế và thương mại trong khu vực sẽ là "mục tiêu hợp pháp".
Với giá xăng tăng vọt , giá dầu đã trở thành một yếu tố ngày càng cấp thiết trong các tính toán đằng sau cuộc chiến.
Iran đã tuyên bố rõ ràng ý định gây ra một cú sốc kinh tế kéo dài, với phát ngôn viên của Bộ chỉ huy quân sự Iran nói trong bài phát biểu nhắm vào Mỹ hôm thứ Tư: "Hãy chuẩn bị tinh thần cho việc giá dầu xuống còn 200 đô la một thùng, bởi vì giá dầu phụ thuộc vào an ninh khu vực, điều mà các ông đã làm mất ổn định."
Tốc độ mà các quốc gia thuộc IEA có thể giải phóng dự trữ chiến lược sẽ khác nhau và lượng được giải phóng chỉ chiếm một phần nhỏ trong tổng lượng dự trữ thông qua eo biển Hormuz.
Sau khi các văn phòng của một ngân hàng ở Tehran bị tấn công đêm qua, Iran tuyên bố sẽ đáp trả bằng các cuộc tấn công vào các ngân hàng làm ăn với Mỹ hoặc Israel và người dân khắp Trung Đông nên giữ khoảng cách 1.000 mét với các ngân hàng.
Dầu của Iran vẫn được vận chuyển qua eo biển Hormuz ngay cả khi xuất khẩu của các nước láng giềng vùng Vịnh bị đình trệ.
Dầu thô của Iran vẫn tiếp tục chảy qua eo biển Hormuz với tốc độ gần như bình thường ngay cả khi các cuộc tấn công liên quan đến Tehran nhằm vào các tàu thuyền trong tuyến đường thủy hẹp này đã làm giảm mạnh xuất khẩu từ các quốc gia vùng Vịnh khác, theo một đánh giá của Reuters dựa trên dữ liệu theo dõi tàu chở dầu cho thấy.
Theo phân tích từ TankerTrackers.com, một công ty tình báo hàng hải chuyên theo dõi cái gọi là "hạm đội bóng tối" - mạng lưới các tàu được sử dụng để vận chuyển dầu và khí đốt từ các quốc gia bị phương Tây trừng phạt - Iran đã xuất khẩu khoảng 13,7 triệu thùng dầu thô kể từ khi Israel và Mỹ phát động các cuộc tấn công vào nước này vào ngày 28 tháng 2.
Dịch vụ theo dõi tàu Kpler ước tính xuất khẩu của Iran trong 11 ngày đầu tháng 3 thậm chí còn cao hơn, đạt khoảng 16,5 triệu thùng.
Iran đã trả đũa các cuộc tấn công của Israel và Mỹ bằng cách tấn công các tàu thuyền ở eo biển Hormuz và cơ sở hạ tầng năng lượng trên khắp Trung Đông, khiến hoạt động vận chuyển của các tàu không thuộc Iran qua cửa ngõ chính cho phần lớn xuất khẩu dầu mỏ của Trung Đông gần như bị đình trệ và buộc các nhà sản xuất trong khu vực phải cắt giảm sản lượng .
Khả năng của Iran trong việc tiếp tục xuất khẩu dầu mà không có bất kỳ vụ chặn bắt nào được báo cáo trái ngược hoàn toàn với những gì đã xảy ra trong chiến dịch quân sự của Mỹ tại Venezuela , bao gồm việc phong tỏa hải quân quốc gia Mỹ Latinh này và bắt giữ các tàu cố gắng ra vào vùng biển Venezuela.
"Tôi ngạc nhiên, sau những vụ bắt giữ thành công các tàu liên quan đến Venezuela hồi tháng 12 năm ngoái, rằng Mỹ đã không khởi động một chiến dịch tương tự trước khi bắt đầu cuộc xung đột này, hoặc chưa làm như vậy vào thời điểm này", David Tannenbaum, giám đốc tại công ty tư vấn Blackstone Compliance Services, cho biết.
Tuy nhiên, nhà phân tích dầu khí và vận tải biển Matias Togni của Next Barrel cho biết, những nỗ lực của Mỹ nhằm ngăn chặn các tàu chở dầu có liên hệ với Iran có thể dẫn đến nhiều cuộc tấn công hơn vào các tàu đi qua eo biển Hormuz.
Chừng nào Iran còn cho tàu của mình di chuyển qua khu vực này, Iran sẽ có động lực để giữ cho eo biển Hormuz luôn mở cửa, ít nhất là ở một mức độ nào đó, theo James Lightbourn, nhà tài chính vận tải biển và người sáng lập Cavalier Shipping, một doanh nghiệp đầu tư và tư vấn hàng hải.
"Nếu Mỹ bắt giữ các tàu chở dầu, điều đó sẽ khiến Iran mất ít hơn nếu bị phong tỏa hoàn toàn eo biển (như bằng cách rải thủy lôi)", Lightbourn nói.
Nhà Trắng của Tổng thống Mỹ Donald Trump đã không trả lời ngay lập tức yêu cầu bình luận về việc liệu Washington có kế hoạch thực hiện bất kỳ hành động nào chống lại xuất khẩu dầu mỏ của Iran hay không.
XUẤT KHẨU CỦA IRAN VỚI TỐC ĐỘ TƯƠNG TỰ NHƯ NĂM NGOÁI.
Dữ liệu từ TankerTracker.com và Kpler cho thấy xuất khẩu dầu thô của Iran đạt từ 1,1 triệu thùng/ngày đến 1,5 triệu thùng/ngày từ ngày 28 tháng 2 đến ngày 11 tháng 3. Theo số liệu của Kpler, xuất khẩu trung bình của nước này năm ngoái là 1,69 triệu thùng/ngày.
Tốc độ vận chuyển có thể tăng nhanh trong những ngày tới. Theo hình ảnh vệ tinh mà TankerTrackers.com đã xem xét, nhiều tàu chở dầu thô cỡ lớn (VLCR), những tàu chở dầu lớn nhất đang hoạt động, vẫn đang bốc dỡ dầu tại trung tâm xuất khẩu đảo Kharg của Iran .
Trước các cuộc tấn công ngày 28 tháng 2, Iran đã tăng cường xuất khẩu lên khoảng 2,17 triệu thùng dầu mỗi ngày trong tháng 2 để chuẩn bị cho hành động quân sự của Israel và Mỹ, theo dữ liệu của Kpler. Lượng xuất khẩu dầu kỷ lục từ Iran đạt khoảng 3,79 triệu thùng mỗi ngày trong tuần lễ ngày 16 tháng 2, theo dữ liệu này.
Sáu tàu chở dầu thô đã rời Iran kể từ ngày 28 tháng 2, trong đó có tàu Cuma bị Mỹ trừng phạt, đã khởi hành trong tuần này, theo phân tích của Kpler và Lloyd's List Intelligence. Hai tàu chở khí dầu mỏ hóa lỏng, cũng nằm trong danh sách trừng phạt của Mỹ, đã rời Iran hôm thứ Sáu sau khi bốc dỡ hàng hóa, Reuters đưa tin trước đó.
Ít nhất 11 triệu thùng dầu thô đã được vận chuyển ra khỏi Iran, trong đó bốn siêu tàu chở dầu rời Iran chở 8 triệu thùng đã đến vùng biển xung quanh Singapore, theo một phân tích riêng biệt cho thấy.
Các tàu này đều di chuyển theo cùng một lộ trình trong vùng đặc quyền kinh tế của Iran, kéo dài đến 24 hải lý và vượt ra ngoài giới hạn lãnh hải nội địa là 12 hải lý.
Theo các nguồn tin vận tải biển, động thái này được xem là nhằm cung cấp một mức độ bảo vệ nhất định cho các tàu bằng cách giữ chúng trong vùng biển của Iran.
------------------
💼Công Ty Cổ Phần Giao Dịch Hàng Hóa TP.HCM (HCT)
📲 Liên hệ tư vấn Đầu tư Hàng hóa: Diệu Linh - 0867730905
📩 Email: linhnd@hct.vn
