Căng thẳng Campuchia – Thái Lan: Việt Nam rung đùi thu tiền tỷ ?

Sau căng thẳng biên giới Campuchia – Thái Lan từ giữa năm 2025, dòng chảy thương mại trong khu vực đang có sự dịch chuyển đáng chú ý. Số liệu mới nhất cho thấy giao thương giữa Campuchia và Thái Lan suy giảm mạnh, trong khi thương mại của Việt Nam với cả hai quốc gia đều tăng trưởng tích cực.

Trong 7 tháng đầu năm 2026, kim ngạch thương mại Campuchia – Thái Lan chỉ đạt khoảng 1,6 tỷ USD, giảm 32,7% so với mức 2,4 tỷ USD cùng kỳ. Xuất khẩu của Campuchia sang Thái Lan giảm 14%, còn nhập khẩu từ Thái Lan giảm tới 37,5%. Nguyên nhân chủ yếu đến từ việc đóng cửa một số cửa khẩu đường bộ, gián đoạn vận tải và các biện pháp hạn chế hàng hóa sau căng thẳng biên giới.

Ở chiều ngược lại, thương mại Campuchia – Việt Nam tiếp tục mở rộng. Trong 8 tháng đầu năm 2026, kim ngạch hai chiều đạt khoảng 5,98 tỷ USD, tăng khoảng 7% so với cùng kỳ. Xuất khẩu của Campuchia sang Việt Nam tăng 7,6%, trong khi nhập khẩu từ Việt Nam tăng 6,4%. Việt Nam hiện là đối tác thương mại lớn thứ ba của Campuchia, sau Trung Quốc và Mỹ.

Đáng chú ý, Việt Nam không chỉ gia tăng giao thương với Campuchia mà còn mở rộng mạnh thương mại với chính Thái Lan. Theo Cục Hải quan, kim ngạch Việt Nam – Thái Lan trong 8 tháng đạt 18,52 tỷ USD, tăng 30,6%. Việt Nam xuất khẩu sang Thái Lan 7,43 tỷ USD, tăng 32,8%, đồng thời nhập khẩu 11,09 tỷ USD. Động lực tăng trưởng chủ yếu đến từ điện tử, linh kiện, máy móc, thiết bị và nhiên liệu.

Trên thực tế Thủ tướng Hun Manet khẳng định Campuchia không cần phụ thuộc vào nhiên liệu Thái Lan vì có thể tìm nguồn cung thay thế; với lợi thế địa lý, Việt Nam trở thành một trong những nhà cung ứng thuận lợi nhất, dù còn phải cạnh tranh với Malaysia và Singapore.

Các con số cho thấy Việt Nam đang hưởng lợi tương đối từ quá trình tái định hình chuỗi cung ứng trong khu vực. Khi tuyến thương mại Campuchia – Thái Lan bị gián đoạn, Campuchia có nhu cầu mở rộng nguồn cung và đầu ra qua Việt Nam, đặc biệt đối với hàng tiêu dùng, vật liệu, nhiên liệu, nông sản và logistics.

Động lực này còn được củng cố bằng hàng loạt cam kết cấp cao. Việt Nam và Campuchia đã ký Thỏa thuận thúc đẩy thương mại giai đoạn 2025–2026, dành ưu đãi thuế quan cao hơn ATIGA cho nhiều mặt hàng và hướng tới nâng kim ngạch song phương lên 20 tỷ USD. Với Thái Lan, lãnh đạo hai nước thống nhất triển khai chiến lược “Ba kết nối” gồm chuỗi cung ứng, doanh nghiệp–địa phương–hạ tầng và các chiến lược phát triển bền vững, đồng thời phấn đấu sớm đạt mục tiêu thương mại 25 tỷ USD. Những thỏa thuận này cho thấy đà tăng không chỉ xuất phát từ căng thẳng khu vực, mà còn được hậu thuẫn bởi chính sách và quyết tâm chủ động mở rộng không gian thương mại của Việt Nam

Căng thẳng Campuchia – Thái Lan rõ ràng không phải điều đáng vui, nhưng sự dịch chuyển thương mại lại đang mở ra một cánh cửa lớn cho hàng Việt. Nếu doanh nghiệp trong nước tận dụng tốt thời cơ, đây có thể là lúc Việt Nam âm thầm giành thêm thị phần ngay tại thị trường láng giềng.